Bilgilendirme

Kanserde Erken Tanı ve Davranış Biçimi

Türkiye 'de kanser hastası sayısı 10 yılda 2 kat arttı. Her yıl 163 bin kişi, her gün 450 kişi yeni tanı alıyor. Ölüm nedenleri arasında kalp hastalıklarından sonra 2. sırada. 2023 yılında 2 milyona ulaşacağı tahmin ediliyor. En önemlisi de erken tanı, erken teşhis ve erken tanı hayat kurtarıcı. Kadınlarda 40 yaş üstünde 2 yılda bir mamografi, 50 yaşından sonra rahim ağzı kanseri için smear testlerini yaptırmak önem taşıyor.

Kanser nedenleri pek çok ama en önemlisi bağışıklık sisteminin çökmesi belki de. İçimizde her gün bir sürü atipik kanser hücresi üretiliyor, onlarla savaşan koruyucu hücrelerimiz var. Bağışıklık sistemi çoklu faktörden etkilenen bir yıldızlar takımıdır. Kanser oluşumunda bağışıklık sistemini güçlü tutmak önemlidir. Bunun için de ne yediğimiz? Ne düşündüğümüz? Ne yaptığımız önem kazanmaktadır.

Doğal ve sağlıklı beslenme yeterince protein, vitamin ve mineral alımı çok önemli. Paketli gıdalardan sakınmak gerekiyor. Tabii bir de ruhsal durumun katkısı var. Stres, depresyon, kaygılar tıpkı kötü besinler gibi bağışıklık sistemini çökertiyor. Tam tersi kahkaha, anı yaşama, mutluluk ve daha az stres bizi hastalığa karşı güçlendiriyor.

Hastalığın öğrenilmesi kişide öfke, şok, inkar depresyon ve kaygı gibi psikolojik reaksiyonlara neden oluyor. Hasta olmak da zor hasta yakını olmak da. Hasta yakınlarında da çaresizlik, depresyon çok sık yaşanıyor. Hasta yakınlarında da kendini suçlama, ona yardım edememekten kaynaklanan çaresizlik, kaybetme korkusu, yalnız kalma korkusu, ekonomik ya da sosyal düzenin bozulacağı korkusu ortaya çıkıyor. Eğer hasta olan çocuksa anne baba kendini suçluyor ve yardım edememenin çaresizliğini yaşıyor. Üzüntü ve kaygı bozuklukları hem hastalarda hem bakım verenlerde sık gözleniyor. Böyle durumlarda mutlak uzman yardımı alınması gerekiyor.

Hastanın tek ve biricik olduğunu unutmamak ona diğer hasta hikayelerini anlatmamak, sadece onun duygularını paylaşıp yanında olduğunu ifade etmek çok önemli. Hastanın dış görüntüsünün değişikliği, sürekli birine bağımlı yaşaması tedavinin getirdiği yan etkiler, kilo kaybı, halsizlik ve gelecekle ilgili belirsizlik en belirgin depresyon ve kaygı nedenleri. Bu duygular paylaşılmalı.